Бәйсез Дәүләтләр Берлеге
| Бәйсез Дәүләтләр Берлеге | |
|---|---|
| азәри. Müstəqil Dövlətlər Birliyi әрм. Անկախ Պետությունների Համագործակցություն белар. Садружнасць Незалежных Дзяржаў каз. Тәуелсіз Мемлекеттер Достастығы кырг. Көзкарандысыз мамлекеттердин шериктештиги рус. Содружество Независимых Государств таҗ. Иттиҳоди Давлатҳои Мустақил төрекм. Garaşsyz Döwletleriň Arkalaşygy үзб. Mustaqil Davlatlar Hamdo'stligi | |
| Байрак[d] | |
| Основатель | РСФСР, Украина Совет Социалистик Республикасы һәм Беларус Совет Социалистик Республикасы |
| Официальный сайт | e-cis.info [рус.] |
| Названо в честь | берлек[d], бәйсезлек[d] һәм суверен дәүләт |
| Находится в пределах природно-географического объекта | Ауразия |
| Дочерние компании (организации, учреждения) | Союз дәүләте[d] |
| Менеджер/директор | Сергей Николаевич Лебедев[d] |
| Предыдущее по порядку | СССР һәм Совет империясе[d] |
| Основополагающий текст | Беловеж килешүе[d] һәм Алматы декларациясе[d] |
| Главный регулирующий текст | Q19232729?[1] |
| Краткое имя или название | ИДМ, СНГ, CIS, КМШ, CEI, 独联体, 獨立國協, 獨聯體, 獨聯體, GUS, CEI, CEI, CEI, CEI, CSI, GOS, GOS, SUS, CEI, SUS, OSS, SSR, BDT, IVY, FÁK, ԱՊՀ, PNM, დსთ, MDB, СНД, БДБ, ОНД, ЛДП, SRÜ, EIE, ТМД, TMD, تمد, СНД, БДБ, ЗНД, ZND, SNŠ, SND, ZND, ТУХН, GDA, CII, CIS, WNP, ХПÆ, ТУХН, NVS, NVS, ЗНД, CEI, SNS, ΚΑΚ, KSD, CEI, KSŜ, KSA, БКъБ, G'MDA, MDH, CSI, CSI, KNS, CSI, СНШ һәм BSHP |
| Административный центр | Минск |
| Создано на основе | СССР[2] |
| Дата возникновения | 8 декабрь 1991 |
| Официальный язык | рус теле |
| Континент | Европа һәм Азия |
| Расположение штаб-квартиры | |
| Логотип РУВИКИ.Медиа Бәйсез Дәүләтләр Берлеге РУВИКИ.Медиада | |
Бәйсез Дәүләтләр Берлеге яки БДБ (рус. Содружество Независимых Государств, СНГ) — бәйсез элекеге СССРга кергән илләр берлеге оешмасы.
Бәйсез Дәүләтләр Берлеге РСФСР, Белоруссия һәм Украина башлыклары тарафыннан 1991 елның 8 декабрендә Брест янында Вискули (Беловежье урманы) (Белоруссия) "Бәйсез Дәүләтләр Берләшмәсен оештыру турындагы килешү"гә (Беловежье урманы килешүе дип йөртелә) кул салу юлы белән нигезләнә.
Преамбуладан һәм 14 статьядан торган документта ныгытылуына, ССР Берлеге халыкара хокук һәм геосәяси чынбарлык субъекты буларак яшәвен туктата. Ләкин халыкларның тарихи берлеге, алар арасындагы бәйләнешләр нигезендә, ике яклы договорларны, демократик хокук дәүләт төзүгә ынтылышы, бер-береңне тану һәм дәүләт суверенитетын кадерләү нигезендә үзара мөнәсәбәтләрне үстерүгә ынтылышы исәпкә алып, чит Бәйсез Дәүләтләр Берләшмәсен оештырырга килешә.
Килешү 10 декабрьдә — Белоруссия һәм Украина Югары Советлары, ә 12 декабрьдә Россия Югары Советы тарафыннан ратификацияләнә. Россия парламенты документны күпчелекнең уңай тавышы белән ратификацияләде: «уңай» — 188 тавыш, «каршы» — 6 тавыш, «тыелып тора» — 7, нәтиҗәдә РСФСР Конституциясенең 104-се статьясы бозыла, чөнки Беловежа килешүе дәүләт корылышына тирәсендә булганлыктан һәм бу сәбәпле Конституциягә үзгәреш итергәнлектән аны ратификацияләү өчен атлы дәүләт органын — РСФСР-ның Халык депутатлары съездын җыю таләп ителә[4]. 1992 елның апрелендә Россия Халык депутатлары съезды Беловежа килешүен ратификацияләүдән өч тапкыр баш тарта, бу сәбәпле ул 1993 елның октябрендә куып өйләренә таратыла, ләкин документны ә ратификацияләмәде.
