Эчтәлеккә күчү

Ас

Мегавики проектыннан
Ас
Высота/рост 0,2475 ± 0,0775[1]
Краткое имя или название M. erminea
Международное научное название
Полученные награды
Относится к вики-проекту ВикиПроект Инвазив биология[d]
Охранный статус МСОП югалу куркынычы иң аз булган[d][4]
Масса 0,219 ± 0,039[5]
Изображение
Логотип РУВИКИ.Медиа Ас РУВИКИ.Медиада

Ас (лат. Mustela erminea) - ерткычлар отряды сусарлар гаиләлегеннән имезүче кыйммәтле тиреле хайван. Аурупада, Азиядә һәм Төньяк Америкада киң таралган. Татарстан Җөмһүриятендә Казансу, Зөя, Нократ, Ык елгалары үзәнлегендә очрый.

Гәүдәсе сузынкы, сыгылучан, озынлыгы 17-32 см, койрыгының озынлыгы 6-12 см, авырлыгы 200 г. Җәен мехы көрән-саргылт төстә, кышын - ак, койрык очы кара яки коңгырт-кара. Агачларга яхшы менә һәм яхшы йөзә. Ояларын өннәрдә, куышларда, агач тамырлары астында ясый.

Төнлә актив яшәү рәвеше алып бара. Төп азыгы - тычкансыман кимерүчеләр, кошлар, кәлтәләр. Аслар - моногамнар, елга бер тапкыр үрчиләр. Кушылу вакыты яз яки җәй башында. Балалары (уртача 7-9 бала) киләсе елның язында туа. Кыйммәтле мех бирә торган җәнлек. 1920-30 елларда Татарстанда күп була, ел саен 14 мең данәгә кадәр ас аулана. 1960 елларда табыш 100 дән артмый. Хәзерге вакытта, аз санлы булу сәбәпле, промысел фаунасыннан төшеп кала. ТРның Кызыл китабына кертелгән.

Чыганаклар

  1. ↑ Heptner & Sludskii 2002 pp1002
  2. ↑ Integrated Taxonomic Information System (ингл.) — 1996.
  3. ↑ Mammal Species of the World (ингл.): A Taxonomic and Geographic Reference / D. E. Wilson, (not translated to en) — 3 — Baltimore: JHU Press, 2005. — 35, 2142 p. — ISBN 978-0-8018-8221-0
  4. ↑ The IUCN Red List of Threatened Species 2022.2 — 2022.
  5. ↑ Heptner & Sludskii 2002, p. 1002