Эчтәлеккә күчү

Смоленск

Мегавики проектыннан
863 ел
Смоленск
Байрак Герб
Байрак Герб
54°46′58″ с. ш. 32°02′43″ в. д.GЯO
Ил
Шәһәр башлыгы Соваренко, Владимир Александрович[d][1] һәм Борисов, Андрей Александрович[d]
Тарих һәм география
Нигез салына 863[2]
Беренче телгә алыну 863
Мәйдан
Мәркәз биеклеге 254
Сәгать кушагы UTC+03:00
Халык саны
Халык саны 330,6 мең кеше
Халык тыгызлыгы 1964 кеше./км²
Санлы идентификатор
Телефон коды +7 4812
Почта индекслары 214XXX
Башка мәгълүмат
Бүләкләр Герой шәһәр Ленин ордены Орден Отечественной войны I степени
smoladmin.ru  [рус.]

Смоле́нск (рус. Смоленск) — Россиядә, аның Европа өлешенең көньяк-көнчыгышында урнашкан шәһәр, Смоленск өлкәсенең үзәге, Днепр елгасы буена урнашкан. Герой шәһәр.

Смоленскида Днепр елгасы

География

Смоленск Днепр елгасы өстендә, Смоленск калкулыгында, Мәскәү шәһәреннән 417 километр көньяк-көнбатышрак урнаша.

Климат

Смоленск климаты
Күрсәткеч Гый Фев Мар Апр Май Июн Июл Авг Сен Окт Ноя Дек Ел
Абсолют максимум, °C 9,3 9,0 17,5 28,0 30,2 31,2 34,4 37,2 29,5 24,8 14,6 9,0 37,2
Уртача максимум, °C −3,8 −3,4 2,1 11,2 18,0 21,0 23,1 21,7 15,8 9,0 1,3 −2,8 9,4
Уртача температура, °C −6,2 −6,4 −1,5 6,4 12,6 15,9 17,9 16,2 10,8 5,3 −0,9 −5,2 5,4
Уртача минимум, °C −8,9 −9,6 −4,9 1,9 7,3 10,9 12,9 11,5 6,7 2,2 −3,2 −7,6 1,6
Абсолют минимум, °C −37,9 −36,8 −28,1 −19,8 −5,4 −0,7 4,4 0,3 −4,4 −12,8 −24,8 −35,2 −37,9
Явым-төшем нормасы, мм 739
Чыганак: [1]

Сәгать поясы

Смоленск халыкара стандарт буенча Moscow Time Zone (MSK/MSD) сәгать поясында урнаша. Бу сан, UTC системасы буенча исәпләгәндә, +4:00 гә тигез.

Тарих

Россия XI гасыр

Смоленск беренче тапкыр «Повесть временных лет» елъязмасында 862 елда кривичлар кабиләсе үзәге буларак телгә алына.

882 елны Кенәз Олег Смоленск, Любеч һәм Киевны алды. Киевны Борынгы рус дәүләтенең башкаласа дип белдерде.

XII гасырдан — Смоленск кенәзлеге үзәге.

1404 елдан — Бөек Литва кенәзлеге составында.

1514 елда Василий III җитәкчелегендәге Мәскәү гаскәре шәһәрне ала һәм ул Бөек Мәскәү кенәзлеге составына күчә. 1611 елда, ике еллы камалыштан соң, шәһәргә поляк гаскәрләре керәләр. Руслар тарафыннан кайтару омтылышлар (1615—1617, 1634) уңышсызлыкка очраганнар.

1654 елдан — Россия составында. 1708 елдан — Смоленск губернасы үзәге.

1812 елда Смоленск тирәсендә Смоленск сугышы узган.

1868—1870 елларда шәһәр аша баручы Рига—Орёл һәм Мәскәү—Берис тимер юллары төзелә.

1919 елның 1 гыйнварында Смоленскида Совет Социалистик Белорусия Республикасы игълан ителә һәм бер атна эчендә Смоленск аның башкаласы булып тора — 8 гыйнварда ССБР хөкүмәте Смоленскидан Минскига күчә.

1940 елда Смоленск тирәсендә Катынь атышы булган.

2010 елның 10 апреленда Смоленск янында булган авиаһаләкәт нәтиҗәсендә Польша президенты Лех Качиньский вафат була.

Смоленск кенәзләре

Смоленск Киев Русе составында:

Эчке бүленеш

№ Район исеме Халык саны
(мең кеше) 		Мәйдан
(гектар) 		Мәгълүмат
1 Заднепровский районы 91,42 10 141
2 Промышленный районы 130,12 5 000
3 Ленин районы 105,323 2 371

Халык

Халык саны
1811[4]1840[4]1856[4]1863[4]1897[5]1913[4]1914[4]1923[4]1926[5]1931[4]
12 400↘11 000↘9200↗23 100↗47 000↗73 100↗74 100↘63 700↗79 000↗86 500
1939[5]1956[6]1959[7]1962[4]1967[4]1970[8]1973[4]1976[4]1979[9]1982[4]
↗157 000↘131 000↗147 196↗164 000↗196 000↗210 779↗234 000↗279 000↘276 402↗316 000
1986[4]1989[10]1992[4]1996[4]1998[4]2000[4]2001[4]2002[11]2003[4]2004[12]
↗334 000↗341 483↗351 600↗355 700↗355 900↘353 400↘350 600↘325 137↘325 100↘322 000
2005[4]2006[4]2007[4]2008[4]2009[12]2010[5]2011[4]2012[13]2013[14]2014[15]
↘319 300↘317 900↘317 700↘316 500↘316 000↗327 000↘326 900↗329 944↗330 970↘330 961
2015[16]
↘330 049

Мэр

Шәһәрнең башлыгы — шәһәр башлыгы. Бу вазыйфаны Александр Данилюк башкара.

Күренкле урыннары

Собор тау храмнары

Смоленск шәһәренең иң билгеле урыны булып Успенский соборы тора.

Икътисад

  • Шәһәрдә Россия авиация сәнәгатенең очкычлар чыгару ("СмАЗ") предприятиесе эшләп килә. Советлар Союзында спорт Як-18Т һәм пассажирлар Як-42 очкычларның серияләп җыелар.

Транспорт

Тимер юл транспорты

Смоленсктә тимер юл вокзалы бар: (Прага, Берис, Минск, Варшава, Калининград, Гомель, Мәскәү)

Автомобиль транспорты

Мәскәү — М1 «Беларусь» (Мәскәү — Смоленск — Белорусия белән чиге)

Автобус станциясе.

Танылган шәхесләр

Кардәш шәһәрләр

Искәрмәләр

  1. ↑ http://www.smoladmin.ru/administraciya-goroda/rukovodstvo/sovarenko-vladimir-aleksandrovich/
  2. ↑ http://www.smoladmin.ru/o-smolenske/obschaya-informaciya/
  3. ↑ http://www.gks.ru/scripts/db_inet2/passport/table.aspx?opt=667010002006200720082009201020112012
  4. ↑ 4,00 4,01 4,02 4,03 4,04 4,05 4,06 4,07 4,08 4,09 4,10 4,11 4,12 4,13 4,14 4,15 4,16 4,17 4,18 4,19 4,20 4,21 4,22 4,23 4,24 Народная энциклопедия «Мой город». Смоленск. Мөрәҗәгать итү датасы: 27 октябрь 2013. Архивировано 27 октябрь 2013 года.
  5. ↑ 5,0 5,1 5,2 5,3 Города с численностью населения 100 тысяч и более человек. Мөрәҗәгать итү датасы: 17 август 2013. Архивировано 17 август 2013 года.
  6. ↑ Народное хозяйство СССР в 1956 г. (Статистический сборник). Государственное статистическое издательство. Москва. 1956. Мөрәҗәгать итү датасы: 26 октябрь 2013. Архивировано 26 октябрь 2013 года.
  7. ↑ Всесоюзная перепись населения 1959 года. Численность городского населения РСФСР, её территориальных единиц, городских поселений и городских районов по полу (рус.). Демоскоп Weekly. Мөрәҗәгать итү датасы: 25 сентябрь 2013. Архивировано 28 апрель 2013 года.
  8. ↑ Всесоюзная перепись населения 1970 года Численность городского населения РСФСР, ее территориальных единиц, городских поселений и городских районов по полу. (рус.). Демоскоп Weekly. Мөрәҗәгать итү датасы: 25 сентябрь 2013. Архивировано 28 апрель 2013 года.
  9. ↑ Всесоюзная перепись населения 1979 года Численность городского населения РСФСР, ее территориальных единиц, городских поселений и городских районов по полу. (рус.). Демоскоп Weekly. Мөрәҗәгать итү датасы: 25 сентябрь 2013. Архивировано 28 апрель 2013 года.
  10. ↑ Всесоюзная перепись населения 1989 года. Численность городского населения. Архивировано 22 август 2011 года.
  11. ↑ Всероссийская перепись населения 2002 года. Том. 1, таблица 4. Численность населения России, федеральных округов, субъектов Российской Федерации, районов, городских поселений, сельских населённых пунктов - райцентров и сельских населённых пунктов с населением 3 тысячи и более. Архивировано 3 февраль 2012 года.
  12. ↑ 12,0 12,1 4.13. Города с численностью населения 100 тысяч и более человек. Мөрәҗәгать итү датасы: 1 май 2014. Архивировано 1 май 2014 года.
  13. ↑ Численность населения Российской Федерации по муниципальным образованиям. Таблица 35. Оценка численности постоянного населения на 1 января 2012 года. Мөрәҗәгать итү датасы: 31 май 2014. Архивировано 31 май 2014 года.
  14. ↑ Численность населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2013 года. — М.: Федеральная служба государственной статистики Росстат, 2013. — 528 с. (Табл. 33. Численность населения городских округов, муниципальных районов, городских и сельских поселений, городских населённых пунктов, сельских населённых пунктов). Мөрәҗәгать итү датасы: 16 ноябрь 2013. Архивировано 16 ноябрь 2013 года.
  15. ↑ Численность населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2014 года. Мөрәҗәгать итү датасы: 2 август 2014. Архивировано 2 август 2014 года.
  16. ↑ Оценка численности населения Смоленской области на 1 января 2009-2015 годов
  17. ↑ Томск и Смоленск стали городами-побратимами(үле сылтама)
  18. ↑ Тум и Смоленск стали городами-побратимами(үле сылтама)

Тышкы сылтамалар

Чыганак — https://tt.megawiki.ru/w/index.php?title=Смоленск&oldid=488081