Эчтәлеккә күчү

Ясмык

Мегавики проектыннан
Ясмык
Этот таксон является источником чечевица[d]
Международное научное название
Таксономический ранг төр
Изображение
Народное название таксона corbysen[1], lentil[2], Linse, Lenteja, kylvövirvilä, Linssi, rokkalinssi[3], Lentille cultivée, Lencse, Леќа, Linze[4], Lentilha, Чечевица обыкновенная, Чечевица пищевая, Mercimek, čočka kuchyňská[5], 兵豆, 扁豆, 小扁豆, 鸡豌豆, 滨豆, 鸡碗豆, 小金扁豆, 兵豆[6][7], llenteyera[8], navadna leča һәм llentilla
Ареал таксона Кытай[7]
Краткое имя или название L. culinaris
GRIN URL npgsweb.ars-grin.gov/gri…
Ближайший таксон уровнем выше чечевица[d]
Логотип РУВИКИ.Медиа Ясмык РУВИКИ.Медиада

Ясмык, азык ясмыгы яки гадәти ясмык (лат. Lens culinaris) — кузаклы гаиләлегенә карый торган үсемлек,төгәл генә әйткәндә Lens ыругының астөре. Ясмык борын заманнардан игелә торган мөһим азык-төлек яки терлек азыгы культурасы. Якын Көнчыгышта аеруча популяр.

Борынгы Мисыр кешеләре аның оныннан пешерелгән ипине фараоннар каберлекләренә сала торган булганнар. Грекларда ясмык белән бәйле мәкаль дә бар: «Акыллы кеше үз ясмыгын пешерә белә». Германиядә бу ризыкны бүгенге көндә дә бик олылыйлар. Аны Яңа ел бәйрәмнәрендә табынның түренә куялар. Алманнар аның уңыш китерү көченә ия булуына ышаналар. Шуны әйтергә кирәк – ясмык элек бик кыйммәт йөргән. Шуңа да аны байлар ризыгы дип санаганнар.

Ясмык орлыгы

Ясмыктан пешерелгән ризыклардан баш тарткан кешеләр бик зур хата ясый, ди диетологлар. Туклыклыгына карасак, ул ипи белән итне дә алыштыра ала икән. Ясмык А, В, С витаминнарына, аксымга, углевод, калий, кальций, магний, цинк, тимер, фосфор һ.б. кеше организмына кирәкле микроэлементларга бай. Галимнәр раславынча, анда бик күп фолий кислотасы бар, ул исә онкологик авыруларга каршы торырга ярдәм итә. Ясмык дөньяда иң зарарсыз ризыкларның берсе булып санала. Чөнки ул, башка үсемлекләргә караганда, үзенә зарарлы нитратларны сеңдерми.

Искәрмәләр

  1. ↑ Gwefan Llên Natur
  2. ↑ United States Department of Agriculture Plants Database (ингл.)
  3. ↑ Finnish Biodiversity Information Facility — 2012.
  4. ↑ Nederlands Soortenregister
  5. ↑ Portál informačního systému ochrany přírody (чеш.) — [[:d:Q8183220|]].
  6. ↑ 庄会富, 王亚楠, 王趁, 金涛, 王雨华 A Scientific Dataset of useful plants of China, 中国有用植物数据集 — 2021. — doi:10.11922/SCIENCEDB.J00001.00212
  7. ↑ 7,0 7,1 刘培亮, 卢元, 杜诚, 吴振海, 寻路路, 黎斌, 岳明 陕西省维管植物名录(2021版) (ингл.) // (unknown type) — 2022. — Vol. 30, Iss. 6. — P. 22061. — doi:10.17520/BIODS.2022061
  8. ↑ http://www.sabencia.net/nomenclator.php

Чыганаклар