Макс Планк

Макс Планк
ингл. Max Karl Ernst Ludwig Planck
Исеме	алман. Max Karl Ernst Ludwig Planck
Тулы исеме	Макс Карл Эрнст Людвиг Планк алман. Max Karl Ernst Ludwig Planck
Туган көне	23 апрель 1858(1858-04-23)
Туган җире	Киль
Вафат көне	4 октябрь 1947(1947-10-04)[…] (89 яшь)
Вафат булган җире	Гөттинген, Түбән Саксония, Бизония[d], Германия в 1945—1949 годах[d], Алмания
Белеме	Мүнхен университеты[d] Фридрих Вилһелм үнивирситите[d] Q1914194? HU Berlin
Ватандашлык	Өченче рейх  Бизония[d]
Эшчәнлеге	физик
Әтисе	Wilhelm von Planck[d]
Тормыш иптәше	Marie Merck[d]
Балалары	Эрвин Планк[d]
Бүләк һәм премияләре	Физика өлкәсендә Нобель премиясе (1918) Орлиный щит Германского государства[d] (23 апрель 1928) Макс Планк мидәле[d] (1929) Гөте мөкәфәте[d] (1945) Лоренс мидәле[d] (1927) Һарнак мидәле[d] (1933) Гельмгольц медале[d] (1914) Либих мидәле[d] (1921) Франклин медале[d] (1927) почётный доктор Афинского университета[d] Кембриҗ университетының шәрәфле докторы[d] почётный доктор Университета Глазго[d] почётный доктор Берлинского технического университета[d] лекция Гатри[d] (1932) Медаль Гёте за искусство и науку[d] Кыйрал җәмгыятенең чит ил әгъзасы[d] (29 апрель 1926)
Култамгасы
Милләт	алман

Макс Карл Эрнст Людвиг Планк(алман. Max Karl Ernst Ludwig Planck; 23 апрель 1858, Киль — 4 октябрь 1947, Гёттинген) — атаклы немец физигы. Квант механикасына нигез салучы буларак, XX гасыр физикасы үсешенең төп юнәлешен билгели.

Тәрҗемәи хәле

Макс Планк хокук белгечләре һәм галимнәр гаиләсендә туа. Аның картбабасы Готлиб Якоб Планк (1751 — 1833) һәм бабасы Генрих Людвиг Планк (1785 — 1831) Геттингенда дин белеме галимнәре булалар. Атасы Мюнхенда хокук белеме профессоры була.

Мюнхенда гимназия тәмамлый. Үзен тырыш һәм тәртипле укучы буларак күрсәтә. Физикадан башка шулай ук фәлсәфәгә һәм музыкага тартыла.

Диссертация яклаганнан соң 1885 елдан 1889 елга кадәр Киль шәһәрендә, аннары 1889 елдан 1926 елга кадәр Берлинда укытучылык белән шөгыльләнә. 1930 елдан 1937 елга кадәр Планк Кайзер Вильгельм җәмгыятен җитәкли.

Фәнни эшчәнлеге

Эзләнүләрен нигездә термодинамика өлкәсендә алып бара. 1900 елда «абсолют кара җисем»нең спектрын аңлата алуыннан соң шөһрәт казана.

Нурланышның квант табигате турында тәгълиматны беренче булып тәкъдим итә. Бу теория буенча нурланыш энергия зурлыгы

$E=h\cdot \nu ,$

тигез булган квантлар буларак тарала һәм йотыла. Монда $\nu$ — нурланыш ешлыгы (Гц), $h$ — Планк даимие,

$h=6,626\times 10^{-34}$ Дж·c.